Ερευνητικά Προγράμματα

i-Treasures FP7

Διάρκεια: Φεβρουάριος 2013- Φεβρουάριος 2017

i-treasures logo

Η πολιτιστική έκφραση δεν περιορίζεται στην αρχιτεκτονική, τα μνημεία ή τις συλλογές εκθεμάτων. Περιλαμβάνει επίσης άυλες ζωντανές εκφράσεις που προϋποθέτουν γνώση και δεξιότητες όπως η μουσική, ο χορός, το τραγούδι κλπ. Αυτές οι εκφάνσεις της ανθρώπινης εφυΐας και δημιουργηκότητας αποτελούν την Άυλη Πολιτιστική Κληρονομιά (ΑΠΚ). Η ΑΠΚ είναι ταυτόχρονα παραδοσιακή, σύγχρονη και ζωντανή, γιατί δεν αναφέρεται μόνο στη γνώση που έχει κληρονομηθεί, αλλά και στη δημιουργία σύγχρονων πολιτιστικών εκφράσεων. Αναφέραι στο παρελθόν, στο παρόν και σίγουρα στο μέλλον και αποτελεί βασική πηγή της πολιτιστικής ποικιλομορφίας. Οι δημιουργίες της ΑΠΚ μεταδίδονται προφορικά ή μέσω παρατήρησης των κινήσεων του σώματος και εξελίσσονται στο χρόνο μέσω μιας διαδικασίας συλλογικής δημιουργίας. Συνεπώς, υπάρχει πάντα ο κίνδυνος ορισμένα στοιχεία της ΑΠΚ να εκλείψουν ή να εξαφανιστούν, αν δεν καταγραφούν συστηματικά.

Οι Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνιών μπορούν να συμβάλλουν αποφασιστικά στη διαφύλλαξη της ΑΠΚ, στη δημιουργία νέων τρόπων παρουσίασης, στην ευαισθητοποίηση του κοινού, στην απρόσκοπτη και καθολική πρόσβαση σε πολιτιστικούς πόρους, στην ανάπτυξη υπηρεσιών έρευνας και εκπαίδευσης και στην αποκάλυψη κρυμμένων άυλων θησαυρών. Ειδικά το τελευταίο αποτελεί ένα φιλόδοξο εγχείρημα, αλλά και ταυτόχρονα ένα ουσιαστικό βήμα στην προσπάθεια διάσωσης της ΑΠΚ που μπορεί α) να οδηγήσει σε μια βαθύτερη κατανόηση της ΑΠΚ, β) να αποκαλύψει άγνωστες συσχετίσεις μεταξύ άυλων θησαυρών που σχετίζονται με κοινωνίες διαφορετικών χρονικών περιόδων ή γεωγραφικών περιοχών, και γ) να ανοίξει νέους ορίζοντες στην εκπαίδευση, στη μετάδοση της γνώσης και στην έρευνα που αφορά στην ΑΠΚ.

Το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας και πιό συγκεκριμένα το εργαστήριό μας είναι υπεύθυνο για τη μελέτη της Σύγχρονης και της Βυζαντινής Μουσικής και συνδράμει ενεργά στην μελέτη των σπάνιων επαγγελμάτων τέχνης.

Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφτείτε τη σελίδα του i-treasures: http://i-treasures.eu

 

Προγράμματα που χρηματοδοτήθηκαν από την Επιτροπή Ερευνών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας:

Διάρκεια: Μάρτιος 2012- Φεβρουάριος 2013

 

ArtOrasis: «ΟΡΑΣΗ Η/Υ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΧΕΙΡΟΝΟΜΙΩΝ ΣΠΑΝΙΑΣ ΤΕΧΝΟΓΝΩΣΙΑΣ»

Ο γενικός στόχος του συγκεκριμένου προγράμματος είναι :

α) η πρόταση μιας μεθοδολογίας και

β) η σχεδίαση ενός πρωτότυπου συστήματος ArtOrasis που θα επιτρέπει τη μοντελοποίηση

και αναγνώριση κινήσεων κατά την αλληλεπίδραση μεταξύ του βιοτέχνη και του υλικού του

Η μέθοδος ArtOrasis έχει τα παρακάτω χαρακτηριστικά:

  • Ολοκληρωμένη: ικανή να υπολογίζει όλες τις παραμέτρους που καθορίζουν την κίνηση.
  • Οπτικοκεντρική: βασίζεται μόνο στην επεξεργασία της εικόνας των χεριών, χωρίς καμία προκαταρκτική ανάλυση.
  • Μη περιοριστική: ο βιοτέχνης πρέπει να νιώθει ελεύθερος, χωρίς απαίτηση για ειδική στάση ή εξοπλισμό.
  • Προσβάσιμη: είναι χαμηλού κόστους και εφαρμόσιμη σε μεγάλη κλίμακα.

 

PianOrasis: «ΟΡΑΣΗ Η/Υ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΜΟΥΣΙΚΩΝ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΩΝ»

Σε αυτό το πρόγραμμα πραγματοποιήθηκε η ανάπτυξη μιας μεθόδου όρασης η/υ για την αναγνώριση δακτυλικών κινήσεων (ανάκτηση ακολουθίας δακτυλισμών) ενός πιανίστα σε μη πραγματικό χρόνο, μέσω αιτιοκρατικής μοντελοποίησης μουσικών κινήσεων (ανιούσα-κατιούσα κλίμακας, αρπέζ, κλίμακα σε τρίτες κλπ) .  Η μεθοδολογία συνοδεύεται και από το αντίστοιχο σύστημα αναγνώρισης δακτυλικών πιανιστικών κινήσεων PianOrasis, το οποίο αναπτυχθηκε εξ ολοκλήρου σε Matlab.

Κίνητρο για έρευνα στο χώρο δημιουργησε το χαμηλό κόστος μιας κάμερας σε συνδυασμό με την ευκολία καταγραφής ενός βίντεο.  Η αναγνώριση ανθρωπίνων συμπεριφορών μέσα στο βίντεο, καθώς και η ανάλυση κάθε μορφής αλληλεπίδρασης που καταγράφεται σε αυτό, μπορούν να οδηγήσουν σε βαθύτερη κατανόηση της ανθρώπινης έκφρασης.  Ειδικότερα, για τις ερμηνευτικές μουσικές κινήσεις, μια ακολουθία εικόνων μπορεί να αναδείξει την επιμέρους διάρθρωση της κίνησης.Η μεθοδολογία που προτάθηκε στα πλαίσια αυτού του προγράμματος διακρίνεται από τα εξής χαρακτηριστικά:

  • Ολοκληρωμένη: ικανή να υπολογίζει όλες τις παραμέτρους που καθορίζουν τις δακτυλικές κινήσεις.
  • Οπτικοκεντρική: να μη χρησιμοποιεί προκαταρκτική μουσικολογική ανάλυση της παρτιτούρας.
  • Μη περιοριστική: δεν πρέπει να επιβάλλεται στο μουσικό να παίρνει ειδική στάση ή να χρησιμοποιεί με τα χέρια του ειδικό εξοπλισμό
  • Προσβάσιμη: να είναι χαμηλού κόστους και κατά συνέπεια προσβάσιμη στον οποιοδήποτε κατέχει ακόμα και μη αναβαθμισμένο εξοπλισμό.

 

ByzMuse: «ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΣΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΣΤΟΧΑΣΤΙΚΗ ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΑΓΙΟΡΕΙΤΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑΣ»

Ο γενικός ερευνητικός στόχος αυτού του έργου ήταν:

α) η πρόταση μιας μεθοδολογίας και

β) η ανάπτυξη ενός πρωτότυπου συστήματος πληροφορικής «ByzMuse», το οποίο θα επιτρέπει τη μοντελοποίηση, την καταγραφή και την αναγνώριση της ιδιαίτερης αγιορείτικης μουσικής ερμηνείας.

Η μεθοοδολογία του ByzMuse έχει τα παρακάτω χαρακτηριστικά:

Συνοψίζοντας, στο συγκεκριμένο πρόγραμμα, ανθρωπιστικές επιστήμες και νέες τεχνολογίες ανταλάζουν μεθόδους και τεχνικές στην υπηρεσία ανάδειξης της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς.

 

Συνεισφορά μελών του εργαστηρίου στο πρόγραμμα ArtiMuse: « ΑΠΤΙΚEΣ ΔΙΕΠΑΦEΣ ΚΑΙ AΥΛΗ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚH ΚΛΗΡΟΝΟΜIA: ΥΒΡΙΔΙKH ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΚΙΝΗΣΕΩΝ ΣΕ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΤΙΚΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΧΕΙΡΟΤΕΧΝΙΑ »

Το ArtiMuse είναι ένα ερευνητικό πρόγραμμα με διάρκεια τριών ετών, το οποίο αποτελεί μέρος των δράσεων των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για στήριξη των μεταδιδακτόρων φοιτητών. Πρόκειται για ένα διεπιστημονικό πρόγραμμα, το οποίο συνδέει τις νέες τεχνολογίες, τις κοινωνικές επιστήμες και τα μαθηματικά. Υπεύθυνος του προγράμματος είναι ο Δρ. Σωτήρης Μανιτσάρης και οι δύο επιστημονικοί συνεργάτες είναι ο Καθ. Δημήτρης Γούσιος από την Πολυτεχνική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας (ΠΘ) στην Ελλάδα και ο ερευνητής Δρ. Frédéric Bevilacqua από το Institut de Recherche en Coordination Acoustique/Musique (IRCAM) του Κέντρου Pompidou στο Παρίσι. Μέρος της τεχνολογίας αναπτύσσεται στο Κέντρο Ρομποτικής της Ecole Nationale Supérieure des Mines de Paris (MINES ParisTech) της Γαλλίας. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή  Επιτροπή για την Έρευνα (ERC), το ερευνητικό πεδίου του ArtiMuse είναι το SH5. Το πρόγραμμα συγχρηματοδοτείται από το ΕΚΤ (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο) και από εθνικούς πόρους (Γενική Γραμματεία Έρευνας Στο συγκεκριμένο πρόγραμμα συμβάλλουν μέλη του εργαστηρίου Τεχνολογίας.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επισκεφτείτε τη σελίδα του προγράμματος ArtiMuse.

  • Ολοκληρωμένη: ικανή να υπολογίζει όλες τις παραμέτρους που καθορίζουν το μουσικό ύφος.
  • Μη περιοριστική: ο μοναχός ψάλτης νιώθει ελεύθερος, χωρίς απαίτηση για ειδικό εξοπλισμό.
  • Προσβάσιμη: δίνει τη δυνατότητα πρόσβασης στη συγκεκριμένη μουσική τεχνογνωσία τόσο σε άνδρες όσο και σε γυναίκες (δεδομένου του περιορισμού της παράδοσης του άβατου ως προς τις γυναίκες του Αγίου Όρους).
  • Επεκτάσιμη: ανοικτή σε διαφορετικά μουσικά ύφη και είδη.